Koszyk i checkout

Problem#

Koszyk w sklepie jest listą pozycji. Koszyk w marketplace jest listą pozycji należących do różnych ludzi, z których każdy ma własną wysyłkę, własne zasady zwrotów i własne rozliczenie. Kupujący ma tego nie zauważyć, a system musi o tym wiedzieć od pierwszej pozycji.

Checkout dokłada drugą rzecz: jest jedynym momentem, w którym można zapisać, jak wyglądał świat w chwili zakupu. Wszystko, czego nie zapiszesz wtedy, będzie później odczytywane z żywych rekordów, które zdążą się zmienić.

Minimalna wersja#

Pozycja koszyka zna swojego sprzedawcę. To jedno pole i jest warunkiem wszystkiego, co dalej.
Koszyk potrafi pogrupować pozycje po sprzedawcy, nawet gdy grupa jest jedna.
Wysyłka jest wybierana i liczona na grupie, nie na całym koszyku.
Walidacja dostępności i kompletności danych dzieje się przy tworzeniu zamówienia, nie przy dodawaniu do koszyka.

Co zapisać w chwili zakupu#

To jest właściwa treść rozdziału o checkoucie. Nie chodzi o formularz, tylko o listę rzeczy, które przestają być odczytywalne później.

Dane	Dlaczego snapshot	Co się psuje bez niego
Nazwa i opis pozycji	sprzedawca edytuje produkt	zamówienie sprzed roku pokazuje inny towar
Cena jednostkowa i podatek	ceny się zmieniają, promocje wygasają	wartość zamówienia zmienia się wstecz
Tożsamość sprzedawcy widoczna kupującemu	profil się zmienia	dokument sprzedaży przestaje się zgadzać
Zastosowana stawka prowizji	stawki się zmieniają	rozliczenie sprzed zmiany przelicza się na nowo
Wybrana wysyłka i jej koszt	cenniki się zmieniają	nie da się odtworzyć, za co zapłacił kupujący

Czego nie budować teraz#

Osobnych koszyków per sprzedawca w interfejsie. Kupujący ma widzieć jeden koszyk, podział jest sprawą systemu.
Kalkulatora wysyłki z regułami wagowymi i gabarytowymi, zanim ktokolwiek o to poprosi.
Zapisywania koszyków między urządzeniami, dopóki nie masz kont z realnym użyciem.
Rezerwacji towaru na czas dłuższy niż sesja checkoutu.

Zaplanuj z góry#

Klucz grupowania osobno od sprzedawcy#

Dziś grupujesz po sprzedawcy. Jutro może dojść lokalizacja wysyłki albo sposób dostawy. Jeżeli grupa jest wyliczana z jawnego klucza, a nie zaszyta jako „po sprzedawcy", dołożenie drugiego wymiaru jest zmianą jednej funkcji zamiast przebudowy checkoutu.

Płatność i zamówienie jako dwa zdarzenia#

Udana płatność nie znaczy, że zamówienie powstało. To dwie operacje w dwóch systemach i między nimi może się wszystko wydarzyć. Model musi dopuszczać stan pośredni i dawać sposób, żeby go domknąć albo wycofać.

Walidacja w jednym miejscu#

Sprawdzenie dostępności, kompletności adresu i poprawności wysyłki ma być jedną operacją wykonywaną tuż przed utworzeniem zamówienia. Rozsypanie tych sprawdzeń po interfejsie kończy się tym, że każda nowa ścieżka zakupu omija któreś z nich.

Wyzwalacze#

kupujący pyta, dlaczego musi zapłacić dwa razy za wysyłkę;
pierwsza płatność, po której nie powstało zamówienie;
sprzedawca zmienia cenę w trakcie, gdy ktoś ma towar w koszyku;
pojawia się druga ścieżka zakupu, na przykład szybki zakup bez konta;
kupujący chce anulować część zamówienia.

Następny etap#

Po drugim wyzwalaczu: narzędzie do uzgodnienia płatności z zamówieniami, choćby lista rozbieżności do przejrzenia ręcznie. Po czwartym: wyniesienie walidacji do jednej operacji wywoływanej przez wszystkie ścieżki. Po piątym: to już rozdział o modelu zamówienia.

Częste błędy#

Założenie	Dlaczego kosztuje
"Wysyłka liczy się dla koszyka."	Przy dwóch sprzedawcach nie da się rozdzielić kosztu ani go rozliczyć.
"Sprawdzimy stan przy dodaniu do koszyka."	Między koszykiem a zapłatą towar się kończy, zamówienie i tak powstaje.
"Płatność przeszła, więc zamówienie jest."	Pieniądze pobrane bez zamówienia, stan odtwarzany ręcznie.
"Cenę odczytamy z produktu przy wyświetlaniu zamówienia."	Historyczne zamówienia zmieniają wartość razem z katalogiem.
"Prowizję policzymy przy wypłacie."	Zmiana stawki przelicza wstecz rozliczenia, których nie wolno ruszać.

Co się sprawdza w praktyce#

Z perspektywy kilkunastu miesięcy najbardziej opłaciło się potraktowanie checkoutu jako momentu zapisu, a nie jako formularza. Wszystko, co dotyczy pieniędzy, jest utrwalane wtedy: wartości pozycji, zastosowana stawka i wybrana wysyłka. Dzięki temu późniejsze zmiany w katalogu i w konfiguracji nie ruszają niczego, co już się wydarzyło.

Drugą lekcją było rozdzielenie płatności od zamówienia. Sytuacja, w której pieniądze zostały pobrane, a zamówienie nie powstało, zdarza się rzadko, ale zdarza się na pewno. Jeżeli model tego nie przewiduje, jedynym wyjściem jest ręczne dochodzenie w danych.

Checklista#

Pozycja koszyka zna sprzedawcę, niezależnie od dzisiejszego modelu.
Grupowanie jest wyliczane z jawnego klucza, nie zaszyte w kodzie checkoutu.
Wysyłka jest wybierana i liczona na grupie.
Walidacja dzieje się raz, tuż przed utworzeniem zamówienia.
Wszystkie wartości potrzebne do rozliczenia są zapisane w chwili zakupu.
Istnieje sposób wykrycia płatności bez zamówienia.

Potrzebujesz wdrożyć te procesy w realnym marketplace?

Projektuję platformy multi-vendor wraz z onboardingiem, płatnościami, moderacją i procesami operacyjnymi.

Zobacz usługę budowy marketplace